Motyw wsi

Pognębin był jedną z wsi Księstwa Poznańskiego, podobną do wielu innych na terenach dawnej Rzeczypospolitej. „Ludzie w Pognębinie byli w ogóle dosyć biedni.” Tereny te podlegały zaborowi pruskiemu, w pobliżu osiedlało się wielu kolonistów niemieckich. Ci zaś wykorzystywali chłopów, udzielając im pożyczek a następnie wykupując ich gospodarstwa. W ten sposób pozbawiali Polaków własnej ziemi. Tak postępował kolonista niemiecki – Just.

Nazwa Pognębin miała sugerować ucisk germanizacyjny, presję zaborcy, podobnie jak inne nazwy okolicznych wiosek: Krzywda Wielka, Krzywda Mała, Wywłaszczyńce, Niedola. W Pognębinie znajdowała się szkoła, w której obowiązki nauczyciela pełnił pan Boege – Niemiec. Szykanował dzieci chłopów, nazywając je polskimi świniami. Mieszkał tu także pan Józef Jarzyński, dziedzic. Ów, by ratować posiadłość od upadku, ożenił się z młodą i bogatą szlachcianką – Marią. W Pognębinie poważaniem cieszył się stary Maciej Kierz – chłop znany z życiowej mądrości.


„Chłopi” Władysława Reymonta

Reymont, nazwany przez Antoniego Lange „(…) pierwszym pisarzem polskim, w którym nie ma lamentu”, zaczął pracę nad tetralogią zatytułowaną Chłopi, ponieważ w 1897 r. podpisał z redakcją „Tygodnika Ilustrowanego” umowę, w której zobowiązał się stworzyć takie dzieło.

Reymont doskonale sportretował życie mieszkańców polskiej wsi przełomu wieków, wiernie oddając ich przywiązanie do tradycji i kultywowanie obyczajów przenoszonych z pokolenia na pokolenie. Choć wiele odeszło już w zapomnienie (na przykład swaty), wiedza o nich wzbogaca nasze pojmowanie kultury i przeszłości. W Chłopach czytamy nie tylko o uniwersalnych problemach mieszkańców Lipiec, lecz – i może przede wszystkim – poznajemy obyczaje związane ze wszystkimi największymi chrześcijańskimi świętami oraz obrzędami. Fryderyk Bk napisał: „Skoro w końcu odkładamy książkę na bok, wiemy, że zdobyliśmy to, co tylko wielki poeta dać może: wgląd w prawdziwe życie ludu”.

strona:    1    2    3    4    5    6    7    8  





Motyw - inne artykuły:
Motyw wsi